13
sie

Ograniczenie handlu w niedziele w obecnej formule, czyli dwóch niedziel handlowych w miesiącu, nie wprowadziło znaczniejszych zmian w życiu Polaków – 4 na 10 respondentów nie zauważyło w swoim życiu istotniejszych zmian. W przypadku pozostałych efekty możemy podzielić na dwie kategorie – odnoszące się do zachowań ekonomicznych (zwyczajów zakupowych) oraz zwyczajów społecznych.

Jednym z częstszych argumentów podnoszonych za wprowadzaniem zakazu handlu w niedziele było wzmocnienie pozycji sklepów osiedlowych, którzy z uwagi na skalę obrotów nie byli w stanie zapewnić konkurencyjnych cen sprzedawanych produktów tracąc tym samym klientów na rzecz dużych sieci handlowych.

Jak pokazują badania polscy konsumenci wobec wprowadzonych ograniczeń zdecydowali się na dwie główne postawy:

  • Zwiększenie częstotliwości robienia zakupów na zapas, do czego zresztą  skwapliwie zachęcają sieci handlowe oferując promocyjne zakupy w soboty poprzedzające niedziele niehandlowe. Pewna część konsumentów zwiększyła częstotliwość robienia zakupów w sklepach internetowych. W efekcie nawet czynne w weekendy lokalne sklepy, często rodzinne biznesy, nie odczuwają zwiększonego zainteresowania ze strony konsumentów, dla których w dalszym ciągu kryterium niższej ceny okazuje się być kluczowym argumentem dla decyzji o wyborze miejsca robienia zakupów. Przodują w tym rzecz jasna duże sieci handlowe i oczywiście sklepy internetowe. Na zmianę zwyczajów zakupowych w reakcji na zakaz handlu w niedziele wskazuje ogółem jedna trzecia konsumentów.
  • Zwiększenie ilości czasu spędzanego w gronie bliskich osób  (rodziny, przyjaciół) – spotkania, wyjścia do kina czy restauracji, ale też czas spędzany w domu (poświęcony na czytanie książek czy oglądanie TV).

 

Analizując wypowiedzi respondentów możemy stwierdzić, że wprowadzenie niedziel niehandlowych przyniosło efekty nie do końca zgodne z założeniami przyświecającymi reformie. Co prawda można zaobserwować zwiększenie zaangażowania Polaków w życie rodzinne czy częstsze uczestnictwo w kulturze, to jednak korzyści może nie odczuć druga obok pracowników grupa potencjalnych beneficjentów wprowadzonej zmiany, jakim są właściciele lokalnych, osiedlowych sklepów. Ograniczenie możliwości robienia zakupów w niedziele utrzymało klientów w dużych sklepach sieciowych albo korzyści odnoszą sklepy internetowe.

Daje się zauważyć istotny wpływ wieku na ewentualne zmiany zachowań konsumentów bądź ich przekierowanie na rzecz aktywności społecznych (życie rodzinne, uczestnictwo w kulturze).

W najmniejszym stopniu jakiekolwiek zmiany odczuwają osoby ze starszych grup wiekowych. Prowadząc mniej aktywny i dynamiczny tryb  życia, wykazując prawdopodobnie relatywnie większe zaangażowanie religijne, ale też mając mniej obowiązków związanych chociażby z koniecznością opieki nad dziećmi znajdowali czas na zakupy w inne dni niż niedziele. Dodatkowo osoby starsze rzadziej przekierowywały swoją uwagę na zakupy w sklepach internetowych, jak również były skłonne do robienia większych zakupów.

Zwyczaje zakupowe są jednym z czynników powiązanych ze stylem życia. Tu z kolei możemy szukać uwarunkowań związanych z miejscem zamieszkania i jak się okazuje to właśnie mieszkańcy dużych miast w największym stopniu odczuwają zmiany związane z wprowadzeniem niedziel wolnych od handlu. Wynika to zapewne z szeregu czynników, takich jak zamożność czy wykonywany zawód. Dodatkowo to mieszkańcy miast wykazuj większą tendencję do robienia zakupów na zapas.

Istotnym czynnikiem determinującym poziom odczuwania zmian jest zamożność. Wśród osób oceniających siebie jako mało zamożne możemy zaobserwować najmniejszy poziom zmian, jakie w ich życiu wprowadziły ograniczenia w handlu. Z uwagi na ograniczenia finansowe osoby te prawdopodobnie wcześniej również relatywie rzadziej  wykazywały się aktywnością jako konsumenci, stąd też zamykanie sklepów w niedziele nie wpłynęło w istotny sposób na ich zwyczaje zakupowe oraz inne aktywności (tzw. wyjścia na miasto).

 


Źródło: ASM – Centrum Badań i Analiz Rynku


Źródło: ASM – Centrum Badań i Analiz Rynku

Źródło: ASM – Centrum Badań i Analiz Rynku

Interesują Cię badania konsumenckie? Zadaj pytanie naszemu ekspertowi.

joanna_florczak_czujwid

Joanna Florczak-Czujwid
tel. kom +48 697 134 770, e-mail: mailto:j.florczak@asm-poland.com.pl

#badaniakonsumenckie